Najgorsze błędy przy zmianie kół. Nie rób jak mechanicy

Zima już za pasem, pierwsze opady śniegu pojawiły się w Polsce i to nie tylko w górach. Na wielu posesjach widać już akcje zmiany kół na zimowe. Nie opon, bo te zmieniamy w warsztacie samochodowym, ale spora grupa kierowców korzysta z drugiego kompletu kół, które zmieniają samodzielnie.

Podczas samodzielnej wymiany kół warto zachować podstawowe zasady bezpieczeństwa, bo zdarzały się już przypadki, że spadający z lewarka samochód zrobił komuś krzywdę. Poza tym warto zwrócić uwagę na pewne szczegóły i uniknąć często popełnianych błędów, które powodują szkody lub problemy później.

Podczas odkręcania kół można popełnić pierwszy błąd polegający na niewłaściwym przyłożeniu klucza. Często bardzo mocno dokręcone śruby powodują, że trzeba korzystać z dodatkowej dźwigni lub nawet stanąć na kluczu. Używając w ten sposób fabrycznego klucza do kół, nierzadko odgiętego pod innym kątem niż prosty, łatwo spowodować, że klucz ten ześliźnie się z łba śruby.

Co prawda materiał z jakiego wykonuje się śruby i nakrętki jest bardzo odporny na zniszczenie (jeśli nie są to tanie chińskie śruby), ale kilka takich sytuacji spowoduje, że drobne uszkodzenia na łbie będą powodować, że kolejne ześliźnięcia się klucza. I wtedy powstaje problem z odkręceniem mocno dokręconych śrub.

Jak temu zaradzić? Jeśli śruba koła wymaga przyłożenia dużej siły, zastosuj klucz nasadowy z możliwie najkrótszą przedłużką, aby odległość od śruby do dźwigni była jak najmniejsza, a dźwignia była ustawiona prostopadle do śruby koła.

Podstawienie podnośnika do samochodu to kluczowa sprawa nie tylko w kwestii bezpieczeństwa. Można nim uszkodzić auto. Zanim to zrobicie, sprawdźcie dokładnie miejsce, za które chcecie podnosić samochód. Może być zardzewiałe i wygniecie je albo zrobicie dziurę. Łatwo uszkodzić próg podkładając lewarek w niewłaściwym miejscu. W wielu autach progi w pewnych obszarach są wzmocnione właśnie do podnoszenia.

Bardzo często zmiana koła jest traktowana dosłownie. Po prostu zdejmujemy jedno, zakładamy drugie. Tymczasem dwie kwestie są tu istotne. Po pierwsze, należy zakładać koło na oczyszczoną piastę, a samo miejsce na obręczy, którym przylega do piasty, też należy wyczyścić.

Druga sprawa to rotowanie kół na pojeździe. Należy zamieniać koła przynajmniej przednie z tylnymi co sezon, bo w przypadku założonych już na obręcze opon często nie da się rotować krzyżowo. Nierotowanie opon powoduje przyspieszone zużycie przednich względem tylnych i dodatkowe wydatki.

Śruby i nakrętki powinny być dokręcone bez smaru (co wciąż wiele osób praktykuje nakładając go na gwinty, stwarzając sobie problemy) z odpowiednim momentem. Wiele osób dysponuje już kluczami udarowymi, gdyż są to narzędzia stosunkowo tanie i dostępne. Nie popełniajcie tego błędu, który popełnia większość warsztatów - nie dokręcajcie śrub kluczem udarowym.

Można oczywiście dokręcić nakrętkę czy śrubę do pierwszego oporu delikatnie takim urządzenie, ale samo dokręcenie, kiedy śruba ściska obręcz koła, należy wykonać ręcznie. Dokręcanie udarem niszczy gwint, a w jeszcze większym stopniu nakrętki (mogą pękać) i powoduje, że po sezonie trudno jest odkręcić śrubę.

Wystarczający moment obrotowy do dokręcenia śruby koła to 120 Nm – uniwersalna, sprawdzająca się w każdym pojeździe wartość, jeśli nie masz dostępu do danych. W niektórych samochodach nawet taki jest za wysoki, choć w cięższych autach lub takich o dużej mocy producenci zalecają moment 140-160 Nm. Chyba nie ma takiego samochodu, w którym wartość ta miałaby być większa niż 180 Nm.

Tymczasem warsztaty praktykują dokręcanie śrub kluczami pneumatycznymi momentem nawet 400 Nm, co potem odczuwamy przy samodzielnej próbie odkręcenia koła, kiedy trzeba dosłownie skakać po kluczu, by ruszyć śrubę. Możliwie jest też odkształcenie piasty koła, co odczuwamy jako wibracje na kierownicy.

A co, jeśli nie mamy klucza dynamometrycznego i musimy dokręcić koło na wyczucie? Wystarczy, że użyjemy fabrycznego klucza do kół i dokręcimy śruby ręcznie (bez dodatkowego obciążania masą ciała). To mniej więcej jest właściwy moment.

Po samodzielnej wymianie kół warto po pierwszej przejażdżce skontrolować dokręcenie śrub. Nie powinny być luźne, ale nie dociągajcie ich na siłę.