"Polecą" prawa jazdy. Jest kompromis w sprawie nowych przepisów. Zmiana 3 czerwca

Jeśli jakieś zachowanie można nazwać plagą polskich dróg, to jest nim z pewnością przekraczanie dozwolonej prędkości. W 2025 r. policja za takie wykroczenia nałożyła 2,5 mln mandatów, co stanowiło aż 90 proc. kar zastosowanych względem kierowców. Europejskie badania pokazują, że Polska należy do ścisłej czołówki państw, w których łamanie limitów prędkości jest najpowszechniejsze. Jednocześnie statystyki polskiej policji pokazują, że nadmierna prędkość jest przyczyną blisko 40 proc. tragicznych wypadków. Rząd postanowił coś z tym zrobić, ale zdania na temat tego, jak powinno brzmieć nowe prawo, okazały się zaskakująco rozbieżne.

W połowie kwietnia MSWiA opublikowało projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego. W projekcie przewidziano podwyższenie liczby punktów karnych za drastyczne przekroczenie prędkości, ale co jeszcze ważniejsze, opublikowano listę wykroczeń, za które od 3 czerwca 2026 r. nie będzie można likwidować punktów karnych poprzez uczestnictwo w szkoleniu organizowanym w ośrodku egzaminowania kandydatów na kierowców. I tu zaczyna się najciekawsze.

W projekcie MSWiA z kwietnia przewidziano, że od 3 czerwca nie będzie można likwidować punktów karnych za żadne przekroczenie dozwolonej prędkości. Projekt, zgodnie ze standardami legislacyjnymi, został poddany konsultacjom międzyresortowym. I tu nastąpiła niespodzianka. Ministerstwo Infrastruktury, którego zadaniem jest m.in. dbałość o bezpieczeństwo na drogach, zaproponowało, by od 3 czerwca można było przed upływem roku likwidować punkty karne za wszystkie przekroczenia prędkości. Także te drastyczne, bo – jak stwierdziło Min. Infrastruktury – za takie wykroczenia i tak przydziela się więcej punktów, niż można zlikwidować uczestnictwem w kursie organizowanym w WORD-zie.

Teraz jest wreszcie kompromis w tej sprawie. W nowej wersji projektu, utworzonej po analizie stanowisk innych ministerstw, MSWiA przewiduje, że po 3 czerwca będzie można likwidować punkty karne za przekroczenia prędkości do 20 km/h ponad obowiązujący limit. Kierowcy, którzy przekroczą prędkość o ponad 20 km/h, będą musieli poczekać, aż nałożone za takie wykroczenie punkty karne znikną po roku od opłacenia mandatu.

Zmiany w punktach karnych zostaną wprowadzone ministerialnym rozporządzeniem. Oznacza to, że nowy akt nie będzie potrzebował zgody Sejmu i Senatu. W nowej wersji projektu, datowanej na 21 maja, nadal przewidziano, że zmiany wejdą w życie 3 czerwca 2026 r. Rozporządzenie na moment pisania tego artykułu nie zostało jeszcze opublikowane w Dzienniku Ustaw.

Kierowcy, którzy słyszeli o planowanych zmianach i mają na koncie więcej "oczek", nie próżnowali. W krakowskim MORD-zie nie ma wolnych miejsc na kursach redukujących punkty karne do 2 czerwca włącznie. W Warszawie najbliższy wolny termin to 8 czerwca. W Łodzi i Piotrkowie Trybunalskim można jeszcze zapisać się na kurs 2 czerwca – w maju nie ma już wolnych terminów.

W Gdańsku najbliższy wolny termin to 18 czerwca, ale w Koszalinie można jeszcze zapisać się na kursy 1 i 2 czerwca. W Olsztynie są jeszcze miejsca na 30 maja. W Szczecinie nie ma już wolnych miejsc przed 3 czerwca. W Toruniu najbliższy termin to 16 czerwca. W Rzeszowie można zapisać się na kurs odbywający się 10 czerwca. Wniosek jest prosty. Kierowcy, którzy mają na koncie więcej punktów karnych, muszą szukać ośrodka, w którym jeszcze są terminy i wybrać się w podróż lub po prostu bardzo uważać, by w przyszłości nie łamać przepisów.

Nowelizacja rozporządzenia przewiduje, że od 3 czerwca 2026 r. za każde przekroczenie dozwolonej prędkości o ponad 50 km/h na konto kierowcy będzie trafiało 15 punktów karnych. Dziś za przekroczenie o 51-60 km/h otrzymuje się 13 punktów karnych, za przekroczenie o 61-70 km/h – 14 punktów, a za przekroczenie o ponad 70 km/h – 15 punktów.

Najważniejsze zmiany dotyczyć będą jednak kasowania punktów karnych poprzez udział w szkoleniu. Oto lista wykroczeń, za które od 3 czerwca 2026 r. nie będzie można zlikwidować punktów karnych:

• przekroczenie dozwolonej prędkości o więcej niż 20 km/h (od 7 do 15 punktów karnych),
• sprowadzenie katastrofy w ruchu lądowym lub jego niebezpieczeństwa (15 punktów karnych),
• spowodowanie wypadku z poważnie rannymi ofiarami (15 pkt.),
• niezatrzymanie się na sygnał osoby uprawnionej do kontroli (15 pkt.),
• prowadzenie pojazdu biorącego udział w nielegalnym ulicznym wyścigu (15 pkt.),
• prowadzenie pojazdu mechanicznego z rażącym naruszaniem zasad bezpieczeństwa i narażeniem innych na niebezpieczeństwo (15 pkt.),
• złamanie decyzji właściwego organu o cofnięciu uprawnień do kierowania (15 pkt.),
• złamanie sądowego zakazu prowadzenia pojazdów (15 pkt.),
• naruszenie powodujące zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, którego następstwem było naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia (12 pkt.),
• kierowanie pojazdem mechanicznym w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka (15 pkt.),
• nieudzielenie pomocy ofiarom wypadku (15 pkt),
• kierowanie pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego (15 pkt.),
• naruszenie powodujące zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, w którym nie doszło do naruszenia czynności narządu ciała oraz rozstroju zdrowia (10 pkt.),
• naruszenie powodujące zagrożenie bezpieczeństwa innej osoby popełnione poza drogą publiczną, strefą zamieszkania i strefą ruchu (8 pkt.),
• naruszenie powodujące tamowanie lub utrudnienie ruchu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu (8 pkt.),
• używanie pojazdu w sposób zagrażający bezpieczeństwu osoby znajdującej się w pojeździe lub poza nim (12 pkt.),
• celowe wprowadzenie pojazdu mechanicznego w poślizg lub doprowadzenie do utraty styczności z nawierzchnią chociażby jednego z kół pojazdu (10 pkt.),
• spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, w następstwie naruszenia określonego kodem A 10 (12 pkt.),
• omijanie pojazdu, który jechał w tym samym kierunku, lecz zatrzymał się w celu ustąpienia pierwszeństwa pieszemu (15 pkt.),
• wyprzedzanie pojazdu na przejściu dla pieszych, na którym ruch nie jest kierowany, lub bezpośrednio przed tym przejściem (15 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu znajdującemu się na przejściu dla pieszych albo wchodzącemu na to przejście (15 pkt.),
• niezatrzymanie pojazdu w razie przechodzenia przez jezdnię osoby niepełnosprawnej, używającej specjalnego znaku, lub osoby o widocznej ograniczonej sprawności ruchowej w celu umożliwienia jej przejścia (15 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa przez kierującego pojazdem, który skręca w drogę poprzeczną, pieszemu przechodzącemu na skrzyżowaniu przez jezdnię drogi, na którą wjeżdża (12 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu przy cofaniu pojazdem (10 pkt.),
• naruszenie zakazu jazdy wzdłuż po drodze dla pieszych lub przejściu dla pieszych (8 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu przy przejeżdżaniu przez drogę dla pieszych lub drogę dla pieszych i rowerów albo podczas jazdy po placu, na którym ruch pieszych i pojazdów odbywa się po tej samej powierzchni (8 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu przez kierującego pojazdem podczas włączania się do ruchu (8 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu przez kierującego pojazdem w strefie zamieszkania (8 pkt.),
• naruszenie obowiązku zatrzymania pojazdu w takim miejscu i na taki czas, aby na przystanku umożliwić pieszym swobodny dostęp do pojazdu komunikacji publicznej lub na drogę dla pieszych, lub drogę dla pieszych i rowerów, jeżeli przystanek nie jest wyposażony w wysepkę dla pasażerów (6 pkt.),
• niezastosowanie się, w celu uniknięcia kontroli, do sygnału osoby uprawnionej do kontroli ruchu drogowego, nakazującego zatrzymanie pojazdu (15 pkt.),
• niezastosowanie się do: sygnałów świetlnych, sygnałów i poleceń podawanych przez osoby uprawnione do kierowania ruchem drogowym, sygnałów i poleceń dawanych przez osoby uprawnione do kontroli ruchu drogowego (15 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa lub miejsca innemu pojazdowi, lub osobie poruszającej się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch (10 lub 12 pkt.),
• nieułatwienie przejazdu pojazdowi uprzywilejowanemu (10 lub 12 pkt.),
• naruszenie zakazu zawracania na autostradzie albo na drodze ekspresowej (12 pkt.),
• nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu innemu pojazdowi (10 lub 12 pkt.),
• naruszenie zakazu wyprzedzania pojazdu: na przejeździe dla rowerzystów i bezpośrednio przed nim, z wyjątkiem przejazdu, na którym ruch jest kierowany; silnikowego jadącego po jezdni przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia; silnikowego jadącego po jezdni na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi; silnikowego jadącego po jezdni na skrzyżowaniu, z wyjątkiem skrzyżowania o ruchu okrężnym lub na którym ruch jest kierowany; na przejeździe kolejowym i bezpośrednio przed nim; przy przejeżdżaniu przez tory tramwajowe lub bezpośrednio przed nimi, z wyjątkiem skrzyżowania lub przejazdu tramwajowego, na którym ruch jest kierowany (10 pkt.),
• niestosowanie się do znaku B-25 lub B-26 "zakaz wyprzedzania" (15 pkt.),
• wyprzedzanie pojazdu uprzywilejowanego na obszarze zabudowanym (10 pkt.),
• kierowanie pojazdem pomimo braku dopuszczenia pojazdu do ruchu (3 pkt.),
• naruszenie zakazu korzystania podczas jazdy z telefonu wymagającego trzymania słuchawki lub mikrofonu w ręku przez kierującego pojazdem (12 pkt.),
• naruszenie zakazu: objeżdżania opuszczonych zapór lub półzapór oraz wjeżdżania na przejazd, jeśli opuszczanie ich zostało rozpoczęte lub podnoszenie ich nie zostało zakończone; wjeżdżania na przejeździe kolejowym za sygnalizator przy sygnale czerwonym, czerwonym migającym lub dwóch na przemian migających sygnałach czerwonych, lub za inne urządzenie nadające te sygnały; wjeżdżania na przejazd kolejowy, jeśli po jego drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy (15 pkt.),
• ciągnięcie za pojazdem kierującego hulajnogą elektryczną lub urządzeniem transportu osobistego, osoby poruszającej się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, osoby na sankach lub innym podobnym urządzeniu, zwierzęcia lub ładunku (10 pkt.),
• kierowanie pojazdem mechanicznym nie mając do tego uprawnienia (10 pkt.),
• naruszenie przez kierującego pojazdem zakazu korzystania z drogi przejazdu pojazdu uprzywilejowanego utworzonej przez kierujących innymi pojazdami w warunkach zwiększonego natężenia ruchu utrudniającego swobodny przejazd pojazdu uprzywilejowanego w celu umożliwienia swobodnego przejazdu tego pojazdu (8 pkt.),
• jazda autostradą lub drogą ekspresową w kierunku przeciwnym niż wynikający z ustawy, lub znaków drogowych (15 pkt.),
• omijanie pojazdu oczekującego na otwarcie ruchu przez przejazd kolejowy (tramwajowy) w sytuacji, w której wymagało to wjechania na część jezdni przeznaczoną dla przeciwnego kierunku ruchu (5 pkt.),
• przewożenie jednego dziecka w pojeździe w sposób niezgodny z przepisami (5 pkt.),
• przewożenie dwojga dzieci w pojeździe w sposób niezgodny z przepisami (10 pkt.),
• przewożenie więcej niż dwojga dzieci w pojeździe w sposób niezgodny z przepisami (15 pkt.),
• przewóz osób pojazdem nieprzeznaczonym lub nieprzystosowanym do tego celu bądź w liczbie przekraczającej liczbę miejsc określonych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu albo wynikających z konstrukcyjnego przeznaczenia pojazdu niepodlegającego rejestracji, jeżeli liczba osób przewożonych w niewłaściwy sposób wynosi: od 3 do więcej niż 10 osób (od 8 do 15 pkt.),
• przewożenie osoby w stanie nietrzeźwości, stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu na motorowerze albo motocyklu poza bocznym wózkiem (10 pkt).