Jakie są kary za spowodowanie śmiertelnego wypadku? Raczej łagodne

Mimo znacznej poprawy w ostatnich latach Polska pod względem bezpieczeństwa na drogach nie świeci w Unii Europejskiej przykładem. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest wiele, a jedną z nich może być fakt, że sprawcy poważnych wypadków, nawet tych śmiertelnych, są w sądach traktowani ze sporą łaskawością. Większość nawet nie trafia do więzienia.

Wypadki zdarzają się w Polsce częściej niż w krajach EuropyWypadki zdarzają się w Polsce częściej niż w krajach Europy Zachodniej
Źródło zdjęć: © Materiały prasowe | Policja
Tomasz Budzik

Z danych Komendy Głównej Policji wynika, że w 2024 r. na polskich drogach doszło do 21,5 tys. wypadków, w których zginęło 1896 osób. To bardzo podobne liczby do tych z lat 2022-2023. Jak wypadamy na tle Unii Europejskiej? W 2024 r. na milion mieszkańców naszego kraju 52 osoby zginęły w wypadkach drogowych. Był to taki sam wynik jak w 2023 r. Tymczasem średnia dla Unii Europejskiej w 2024 r. wyniosła 44 osoby, a w 2023 r. 46 osób.

Mamy jeszcze sporo do nadrobienia, a przeświadczenie o tym, że w razie spowodowania wypadku będziemy musieli udźwignąć ciężar konsekwencji takiego zdarzenia, mógłby zmienić sposób myślenia o odpowiedzialności za kierownicą. Jakie wyroki zapadają w polskich sądach? Zapytałem o to Ministerstwo Sprawiedliwości. Odpowiedź może być dość zaskakująca.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Nowy C‑HR, teraz z plusem. Toyota pokazała kolejną wersję hitu

Gdy myślimy o grożących nam karach, zwykle zwracamy uwagę na maksymalną sankcję przewidzianą przez prawo. Widełki potrafią być jednak bardzo szerokie. Jak wygląda to w przypadku sprawców wypadków?

§ 1. Kto, naruszając, chociażby nieumyślnie, zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, powoduje nieumyślnie wypadek, w którym inna osoba odniosła obrażenia ciała określone w art. 157 § 1, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

§ 2. Jeżeli następstwem wypadku jest śmierć innej osoby albo ciężki uszczerbek na jej zdrowiu, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Art. 177 Kodeksu karnego

Co ważne, przepisy nie mówią nic o wykluczeniu możliwości zawieszenia kary więzienia. Jak się okazuje, polskie sądy skwapliwie z tego korzystają.

Faktyczne kary za spowodowanie śmiertelnych wypadków drogowych
Faktyczne kary za spowodowanie śmiertelnych wypadków drogowych © Autokult

Ponadto wobec 18 osób orzeczono ograniczenie wolności (mogą być to np. prace społeczne), wobec 10 osób karę mieszaną, a wobec 89 grzywnę samoistną. Ogólnie – spośród tych, którzy w 2024 r. zostali osądzeni za spowodowanie poważnego wypadku, aż 76 proc. otrzymało najłagodniejszy wymiar kary. Spośród nich zaś aż 96,5 proc. otrzymało wyrok w zawieszeniu.

Może więc prawo bezwzględnie jest egzekwowane względem tych, którzy nie po raz pierwszy je łamią? Przyjrzyjmy się więc wyrokom, jakie w 2024 r. zapadły w związku z "nielegalną" jazdą.

Kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu, prowadzi pojazd mechaniczny, nie stosując się do decyzji właściwego organu o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Art. 180a. Kodeksu karnego 

Jak wynika z danych Ministerstwa Sprawiedliwości, w 2024 r. za złamanie powyższego przepisu skazano 3141 osób. Karę pozbawienia wolności orzeczono względem 215 z nich. To zaledwie 6,8 proc. przypadków. Spośród tych, względem których zastosowano pozbawienie wolności, najczęściej – bo w 127 przypadkach – chodziło o karę od 2 do 5 miesięcy w więzieniu (44 wyroki w zawieszeniu). Na drugim miejscu uplasował się wyrok od 6 miesięcy do roku więzienia (82 wyroki, w tym 25 w zawieszeniu). Najczęściej kończyło się zaś na grzywnie (2411 przypadków).

Wybrane dla Ciebie
Polonez ze znikomym przebiegiem na sprzedaż. Cena? Lepiej usiądź
Polonez ze znikomym przebiegiem na sprzedaż. Cena? Lepiej usiądź
Niemcy nie rezygnują z dużych diesli. Uwielbiany silnik wraca do oferty
Niemcy nie rezygnują z dużych diesli. Uwielbiany silnik wraca do oferty
Renault Espace V (2015-2023) – opinie i typowe usterki
Renault Espace V (2015-2023) – opinie i typowe usterki
Ostrzejszy bat na kierowców. Piraci stracą prawo jazdy jeszcze łatwiej niż do tej pory. Prezydent podpisał zmiany
Ostrzejszy bat na kierowców. Piraci stracą prawo jazdy jeszcze łatwiej niż do tej pory. Prezydent podpisał zmiany
Wyższy limit prędkości. Prezydent podpisał. Docenią to mieszkańcy wsi
Wyższy limit prędkości. Prezydent podpisał. Docenią to mieszkańcy wsi
Kierowcy elektryków utrzymają przywileje. Karol Nawrocki podpisał ustawę. Jest nowa data końcowa
Kierowcy elektryków utrzymają przywileje. Karol Nawrocki podpisał ustawę. Jest nowa data końcowa
Zmiany w prawie z podpisem prezydenta. 17-latkowie za kierownicą. Jakie warunki trzeba spełnić?
Zmiany w prawie z podpisem prezydenta. 17-latkowie za kierownicą. Jakie warunki trzeba spełnić?
Jedno paliwo wciąż wyraźnie droższe, ale widać światełko w tunelu. Mamy nowe prognozy
Jedno paliwo wciąż wyraźnie droższe, ale widać światełko w tunelu. Mamy nowe prognozy
Nadciągająca fala tanich części z Chin zagraża niemieckiemu przemysłowi
Nadciągająca fala tanich części z Chin zagraża niemieckiemu przemysłowi
Jest decyzja. Obowiązkowe kaski dla młodych rowerzystów i użytkowników e-hulajnóg z podpisem prezydenta
Jest decyzja. Obowiązkowe kaski dla młodych rowerzystów i użytkowników e-hulajnóg z podpisem prezydenta
Pierwsza jazda prototypem: Cupra Raval VZ - hot hatch naszych czasów
Pierwsza jazda prototypem: Cupra Raval VZ - hot hatch naszych czasów
Polacy oszaleli na punkcie SUV-ów. Te modele wybierali w październiku
Polacy oszaleli na punkcie SUV-ów. Te modele wybierali w październiku
ZATRZYMAJ SIĘ NA CHWILĘ… TE ARTYKUŁY WARTO PRZECZYTAĆ 👀