Elektronicznie sterowane sprzęgło Honda E-Clutch - nowoczesne rozwiązanie dla motocyklistów

Dwa lata temu po raz pierwszy zastosowano automatyczne sterowanie sprzęgłem przeznaczone dla wielobiegowych skrzyń motocyklowych, które jednocześnie pozostawia kierowcy pełną możliwość tradycyjnej obsługi klamki. Technologia Honda E-Clutch wykorzystuje zaawansowany zespół elektromechaniczny umieszczony w zwartej obudowie po prawej stronie jednostki napędu, wewnątrz której pracują dwa niezależne silniki elektryczne połączone z przekładnią zębatą. Całość jest stale nadzorowana przez sterownik elektroniczny MCU, powiązany z modułem kontroli silnika ECU i magistralą danych pojazdu.

Zasada działania E-Clutch polega na ciągłej analizie parametrów jazdy w czasie rzeczywistym – system zbiera i przetwarza dane z czujnika pozycji przepustnicy, prędkości obrotowej silnika, prędkości koła, wybranego przełożenia, a także z czujnika nacisku zamontowanego przy nożnej dźwigni zmiany biegów.

Na tej podstawie siłowniki elektryczne precyzyjnie wykonują ruch popychacza sprzęgła, dozując stopień jego wprzęglenia lub wysprzęglenia bez konieczności użycia siły mięśni dłoni motocyklisty. Dodajmy, że układ połączony jest równolegle ze standardową linką sprzęgła, co zapewnia mechaniczną ciągłość i sprawia, że jakikolwiek ruch klamką na kierownicy natychmiastowo nadpisuje działanie automatyki.

Od strony technicznej i konstrukcyjnej system Honda E-Clutch wyróżnia się zwartością oraz minimalnym wpływem na całkowitą masę pojazdu. Cały moduł sterujący wraz z siłownikami dodaje do wagi motocykla zaledwie około 2 kg. Dla porównania komponenty dwusprzęgłowych przekładni automatycznych typu DCT (Dual Clutch Transmission) podnoszą masę własną pojazdu o około 10 do 11 kg.

Płynność działania zapewnia szybki czas reakcji – sterownik dokonuje korekty pozycji sprzęgła oraz dobiera odpowiednią dawkę paliwa lub opóźnienie zapłonu w czasie liczonym w milisekundach. Nie ma mowy o szarpnięciach układu napędowego podczas wrzucania wyższego przełożenia bądź redukcji.

Układ Honda E-Clutch zadebiutował oficjalnie w 2024 roku, trafiając do popularnych motocykli klasy średniej - Honda CB650R i sportowego modelu Honda CBR650R, napędzanych czterocylindrowymi, rzędowymi silnikami o pojemności 649 cm³. Technologia E-Clutch jest również dostępna w modelach Honda CB750 Hornet, CB500 Hornet, XL750 Transalp, NX500 oraz CBR500R.

Ogromną zaletą jest fakt, że system daje użytkownikowi możliwość personalizacji – z poziomu kolorowego wyświetlacza TFT kierowca może wybrać jeden z trzech fabrycznych poziomów oporu stawianego przez dźwignię nożną podczas zmiany biegu (HARD, MEDIUM, SOFT), ustawianych niezależnie dla zmiany przełożenia w górę i w dół. Co więcej, w menu pojazdu przewidziana jest opcja całkowitego dezaktywowania układu, a tym samym przekształcenia motocykla w klasyczną konstrukcję obsługiwaną w 100% manualnie.

Imponująca liczba zalet funkcjonalnych sprawia, że elektronicznie sterowane sprzęgło znacząco podnosi ogólny komfort użytkowania jednośladu, ułatwia manewrowanie, zwiększając bezpieczeństwo zarówno początkujących, jak i doświadczonych motocyklistów.

Wyeliminowanie konieczności ciągłego wciskania klamki sprzęgła przy ruszaniu z miejsca, zatrzymywaniu się na światłach czy powolnej jeździe w miejskich korkach, redukuje zmęczenie dłoni i pozwala w pełni skupić się na obserwacji otoczenia oraz precyzyjnym operowaniu gazem i hamulcami. Jednocześnie zachowany jest charakter klasycznej jazdy, ponieważ sam proces wyboru przełożenia nadal odbywa się poprzez fizyczne operowanie dźwignią nożną.

Wybrane korzyści oraz cechy użytkowe systemu Honda E-Clutch:

• Brak ryzyka zgaśnięcia silnika

Układ automatycznie rozłącza napęd przy spadku obrotów poniżej wartości biegu jałowego.

• Płynna zmiana biegów

System działa sprawniej niż tradycyjny quickshifter, ponieważ oprócz manipulowania zapłonem i dawką paliwa fizycznie operuje tarczami sprzęgła, co w efekcie zapewnia gładkie przejścia między biegami bez wstrząsów.

• Priorytet manualny

Pociągnięcie klamki na kierownicy w dowolnym momencie natychmiastowo przekazuje pełną kontrolę w ręce kierowcy. System płynnie wraca do pracy automatycznej po jej puszczeniu.

• Redukcja zmęczenia fizycznego

Brak konieczności siłowej obsługi klamki w codziennym ruchu miejskim eliminuje ból przedramienia oraz zmęczenie nadgarstka odczuwalny zwłaszcza podczas długich tras.

• Dostosowanie do preferencji kierowcy

Możliwość regulacji oporu nożnej dźwigni dostosowuje odczucie motocyklisty od twardego, sportowego do lekkiego, komfortowego wbijania przełożeń.

• Niewielka masa

Zwiększenie wagi motocykla o zaledwie 2 kg poprawia poręczność i wyważenie jednośladu.

Połączenie zalet automatyki z tradycyjną konstrukcją skrzyni biegów wyróżnia pozytywnie E-Clutch na tle innych znanych rozwiązań technicznych. W tabeli przedstawiamy zestawienie głównych różnic konstrukcyjnych i eksploatacyjnych pomiędzy klasycznym sprzęgłem manualnym, systemem Honda E-Clutch oraz zaawansowaną przekładnią automatyczną DCT.

Elektronicznie sterowane sprzęgło wypełnia lukę rynkową pomiędzy klasyczną obsługą motocykla a w pełni zautomatyzowanymi skrzyniami biegów. Przypomnijmy, układ E-Clutch nie odbiera motocykliście przyjemności obcowania z maszyną, eliminuje jedynie te elementy obsługi, które w codziennej eksploatacji bywają najbardziej uciążliwe.

W efekcie zyskujemy nowy standard komfortu, w nowoczesnych jednośladach doceniany zarówno przez początkujących bikerów, jak i doświadczonych motocyklistów poszukujących wyższego poziomu wygody w codziennej jeździe.

Bibliografia:

1. https://www.honda.pl/motorcycles/experience-honda/e-clutch.html
2. https://hondanews.eu/eu/en/motorcycles/media/pressreleases/582005/beyond-the-bike-amplifying-the-joy-of-riding