Co to jest spalanie stukowe, detonacyjne?

Spalanie stukowe to jedna z najniebezpieczniejszych anomalii procesu spalania mieszanki w komorze cylindra. Przez to zjawisko może dojść do zniszczenia silnika.

Spalanie stukowe może być bardzo groźne dla silnika

Spalanie stukowe może być bardzo groźne dla silnika (fot. BMW)

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Co to jest spalanie stukowe
  • Skąd się bierze spalanie stukowe
  • Jakie są przyczyny techniczne spalanie stukowego
  • Czy liczba oktanowa paliwa może mieć wpływ na zjawisko spalania stukowego
  • Jakie mogą być skutki spalania stukowego

Dlaczego spalanie stukowe?

Prawidłową nazwą niepożądanego zjawiska, które tu opiszę jest spalanie detonacyjne. Jednak określenie stukowe świetnie obrazuje jego objawy. Podczas przyspieszania, czyli wzrostu obciążenia silnika, słychać spod maski charakterystyczne, metaliczne stukanie. Dziś w zasadzie nie występujące albo pojawiające się bardzo rzadko, ale dawniej był to niemal oczywisty objaw źle ustawionego zapłonu.

Przyczyny spalania stukowego

By pojąć skąd bierze się spalanie stukowe, należy zrozumieć, że proces spalania mieszanki zależy w dużej mierze od liczby oktanowej paliwa. Im jest ona większa, tym proces spalania trwa dłużej i przebiega łagodniej. Im niższa, tym spalanie mieszanki trwa krócej. Oczywiście za zapłon benzyny i powietrza w silniku z zapłonem iskrowym odpowiada świeca zapłonowa, a w dalszej części cały układ zapłonowy. Wystarczy, że iskra pojawi się zbyt późno lub zbyt wcześnie, a do wybuchu mieszanki dojdzie w nieodpowiednim momencie.

Kąt wyprzedzenia zapłonu, czyli moment wytworzenia iskry w świecy zapłonowej, powinien być ustawiony w taki sposób, by maksymalne ciśnienie spalania miało miejsce ok. 10 stopni za górnym martwym położeniem tłoka. Jeżeli silnik jest zasilany paliwem o niższej liczbie oktanowej, wówczas kąt wyprzedzenia zapłonu powinien być nieco większy. Jeżeli się go nie zmieni, wówczas do zapłonu mieszanki dojdzie zbyt wcześnie, przy zbyt dużym ciśnieniu w cylindrze, co objawi się charakterystycznym stukiem. Co ciekawe, do spalania detonacyjnego może dojść również wtedy, gdy mieszanka zapala się za późno i dochodzi do samozapłonu resztek niespalonego paliwa w odległych częściach cylindra, gdy tłok jest już na dole. Wówczas charakterystyczne stukanie wywołuje fala uderzeniowa odbijająca się od ścianek cylindra.

Zbyt wysokie ciśnienie i spalanie detonacyjne to również typowy objaw nadmiernego stopnia sprężania w cylindrze. Dlatego silniki o wysokim stopniu sprężania powinny być zasilane paliwem o wyższej liczbie oktanowej. Proces spalania przebiega wówczas łagodniej i wolniej. Niepożądana detonacja może pojawić się również wtedy, gdy silnik osiąga zbyt wysoką temperaturę pracy (przegrzanie).

Zatem przyczyny spalania stukowego w niemodyfikowanym i sprawnym silniku wynikają tylko i wyłącznie z dwóch rzeczy: złej liczby oktanowej paliwa lub ze źle wyregulowanego zapłonu. Bywa również, że przestawiony wałek rozrządu jest przyczyną detonacji w cylindrze. Natomiast w nowoczesnych silnikach z czujnikiem spalania stukowego teoretycznie nie powinny występować takie anomalie, ponieważ to czujnik odpowiada za eliminację tego zjawiska.

Podsumowując, oto najczęstsze przyczyny spalania stukowego:

  • Uszkodzony czujnik spalania stukowego
  • Źle wyregulowany kąt wyprzedzenia zapłonu
  • Przestawiony wałek rozrządu w wyniku nieprawidłowej wymiany napędu rozrządu
  • Za niska liczba oktanowa paliwa
  • Zbyt wysoki stopnień sprężania
  • Wysoka temperatura panująca w cylindrze (zły skład mieszanki lub przegrzanie silnika)

Zobacz również: Goodyear - konferencja

Niestety spalanie stukowe jest zjawiskiem bardzo niebezpiecznym i może szybko zniszczyć silnik. Typowym skutkiem spalania stukowego jest wypalenie denka tłoków. Dochodzi również do przegrzania silnika oraz zniszczenia świec zapłonowych.

Zobacz więcej artykułów z serii: Silnik

Podziel się:

Przeczytaj także:

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy

Pokaż wszystkie komentarze

Także w kategorii Poradniki i mechanika:

Kiedy policjant może zatrzymać dowód rejestracyjny? Sprawca zdarzenia drogowego nie ma polisy OC lub zbiegł - co zrobić? Dlaczego klimatyzacja nie chłodzi? Najczęstsze awarie i błędy serwisowe Trójkąt odblaskowy – w jakich sytuacjach i jak go ustawiać na drodze? Co to jest jazda defensywna i jak ją stosować w praktyce? Rodzaje i zasada działania napędów quattro w samochodach Audi Ekojazda w firmach - czy to możliwe? Leki zaburzające zdolność prowadzenia pojazdu [poradnik] Regeneracja wtryskiwaczy Common Rail Jaka technika jazdy na autostradzie jest najlepsza? Odłączanie cylindrów w silnikach - po co się stosuje i jak to działa? Chiptuning niejedno ma imię – nie tylko zwiększa moc silnika Najgorsze silniki benzynowe, których nie polecamy w samochodach używanych Co to jest ISOFIX w samochodzie? Do czego służy zawór EGR, co się w nim psuje i czy warto go wyeliminować? Co to jest turbodziura? Transport zwierząt w samochodzie - jak robić to bezpiecznie i co pokryje ubezpieczenie? Co to jest hybryda plug-in? Jak zmniejszyć turbodziurę? Tak radzą sobie producenci silników Co to jest i jak działa tempomat? Jak działa i do czego służy ESP? Do czego służy zawór 80% LPG i jak go sprawdzić? Co to jest wariator kąta wyprzedzenia zapłonu? Czym się różni doładowanie bi-turbo od twinturbo?

Popularne w tym tygodniu:

Oznaczenia i kody tablic rejestracyjnych - po czym poznać policję lub kontrolę skarbową? Koło dwumasowe nie zawsze winne stuków i wibracji. Co się dzieje, jeżeli jego wymiana nie pomaga? Kończy się paliwo i co dalej? Jazda na rezerwie to spore ryzyko Jesienią i zimą tankuj do pełna. Unikniesz kłopotów Jak postępować w przypadku awarii samochodu na autostradzie? Możesz więcej niż myślisz Hamulec elektryczny zamiast ręcznego. W czym jest lepszy, a w czym gorszy od klasycznego rozwiązania? Akcja serwisowa Volkswagena w związku z aferą spalinową. Jak to wygląda z punktu widzenia użytkownika auta? SUV-y i crossovery w Grupie Volkswagena. Co jest czym? Czy olej mineralny ma jeszcze rację bytu? Można go stosować w kilku sytuacjach WP Pomaga: atrakcyjne auto segmentu B w cenie podstawowego kompaktu