Co powinieneś wiedzieć o pompie wody?

Do chłodzenia silników spalinowych potrzebna jest ciecz krążąca w układzie pomiędzy silnikiem a chłodnicą. Ciecz wprawia w ruch pompa cieczy chłodzącej, potocznie nazywana pompą wody. Dziś krótko i zwięźle przedstawimy wam ten właśnie element osprzętu silnika.

Pompa wody to niewielkie, otwarte urządzenie wprawiające w ruch ciecz chłodzącą, napędzane najczęściej paskiem. W zależności od wyboru konstruktora, pompę wody zwykle napędza pasek rozrządu lub łańcuch albo pasek wielorowkowy napędzający również inne urządzenia pomocnicze. Rzadko mamy do czynienia z napędem elektrycznym. Bardzo często natomiast pompa wody jest elementem układu napędu rozrządu i dlatego bywa systematycznie wymieniana, nawet jeżeli nie ma takiej konieczności. Ale czy na pewno?

Czy pompę wody trzeba wymieniać z rozrządem?

Pompa wody jest urządzeniem bardzo prostym, składającym się z korpusu, wirnika osadzonego na łożysku oraz na wspólnym wałku z kołem napędowym. Obecnie stosuje się wirniki osadzone w korpusie na dwóch łożyskach dobranych do obciążeń panujących na wirniku i kole napędowym. Łożyska te są szczelne i wbrew niektórym opiniom nie potrzebują innego smarowania niż własne. Faktem natomiast jest to, że płyn zarówno chłodzi jak i smaruje czołowe uszczelnienie mechaniczne pompy wody (uszczelnienie dynamiczne). Ponadto konstruktor przewidział dla materiałów z jakich wykonana jest chłodnica i wirnik pompy cieczy odpowiedni skład płynu chłodzącego tak, aby chronił te elementy przed korozją. Coraz częściej natomiast stosuje się wirniki z tworzyw sztucznych. Sama woda mogłaby zniszczyć metalowy wirnik pompy bardzo szybko właśnie poprzez korozję. Na działania czynnika chłodzącego narażone są również uszczelki pomiędzy pompą a blokiem, najczęściej wykonane w postaci O-ringu lub uszczelek z papieru lub silikonu.

Pozostaje zatem pytanie, czy pompa wody ma prawo się popsuć? W rzeczywistości jeżeli w układzie chłodzenia nie brakuje właściwego płynu chłodzącego pompa nie może się zepsuć, chyba, że ma wadę fabryczną. Bardzo trudno o sytuację, by we właściwie serwisowanym aucie pompa przestała funkcjonować , tzn. pompować ciecz do układu. Prędzej stanie się to w samochodach z pompą elektryczną, której sterownik lub napęd może odmówić posłuszeństwa. Mimo wszystko zawsze zaleca się wymianę pompy wody na nową przy wymianie rozrządu lub paska osprzętu. Dlaczego?

Ponieważ pompa wody jest jednym z kół pasowych, które w wyniku uszkodzenia łożyska może się zatrzymać i spowodować szkody w silniku. Mechanik nie jest w stanie ocenić stanu technicznego łożysk w pompie, a zatem nie może uznać pompy za sprawną. Jedyne, co łatwo określić to wycieki z pompy, czyli stan uszczelnień. Raz wyjętej pompy wody nie warto już zakładać, a warto za to wyjąć ją by sprawdzić co jest w środku. Można bowiem zastać nie tylko uszkodzony wirnik, ale na przykład duże zabrudzenie kanału wyjściowego, co powoduje obniżenie wydajności układu chłodzenia albo dużą korozję, co wskazywałoby na problem z cieczą.

Trwałość pompy wody zwykle mieści się w przedziale, który przewidziano dla trwałości napędu rozrządu lub wyższym. Podczas wymiany napędu rozrządu zawsze warto wymienić pompę wody jeżeli jest ona napędzana paskiem lub łańcuchem rozrządu. Natomiast w przypadku napędu paskiem osprzętu należy wymieniać pompę zgodnie z zaleceniami producenta. Nie ma obaw o to, że pompa może się zepsuć lub zużyć do tego czasu, ale tylko pod warunkiem stosowania odpowiedniego płynu chłodzącego i jego regularnej wymiany.

Uszkodzenia pomp cieczy chłodzącej

Wbrew pozorom praktyka warsztatowa pozwoliła zaobserwować wiele różnych typów uszkodzeń pomp cieczy i zwykle są one przyczyną niewłaściwej lub bardzo zanieczyszczonej cieczy chłodzącej. Ona zwykle powoduje uszkodzenie mechanicznego uszczelnienia, co objawia się na początku wyciekiem płynu z układu chłodzenia, a dokładnie przy pompie lub przez otwór drenażowy w pompie. Często też przed zniszczeniem pompy pojawia się hałas powodowany przez uszczelnienie dynamiczne, ale trudno go zaobserwować. Wszelkiego rodzaju zanieczyszczenia na korpusie pompy, korozja lub ślady, których nie da się usunąć powinny być sygnałem do zainteresowania się płynem chłodzącym.

Nierzadko niewłaściwy montaż pompy wody może być przyczyną problemów. Złe napięcie paska napędowego lub jego niewłaściwe ustawienie zwykle kończy się uszkodzeniem łożysk wirnika pompy cieczy, co może doprowadzić nawet do ich zatarcia i zablokowania lub kontaktu wirnika pompy z korpusem. Zniszczony wirnik czy łożysko dynamiczne może być też skutkiem stosowania past uszczelniających podczas montażu. Takich past nie można stosować, a jeżeli już to tylko przy uszczelkach silikonowych i to w śladowych ilościach.

Przykładowe ceny pomp cieczy chłodzącej
Marka i model samochodu Cena części Producent części
Audi A6 C6 2.0 TDI 109 zł Magneti Marelli
BMW 530d (E60) 286 zł Ruville
Fiat Bravo II 1.6 Multijet 156 zł Matelli
Ford Mondeo III 2.0 TDCI 101 zł Magneti Marelli
Honda Civic VIII 1.8 188 zł Ruville
Hyundai i30 II 1.6 CRDI 244 zł Blue Print
Nissan Qashqai I 1.6 dCi 127 zł SWAG
Opel Insignia 2.0 CDTI 171 zł SKF
Peugeot 308 II 1.6 HDI 154 zł SKF
Renault Mégane III 1.5 dCi 212 zł Febi bilstein
Suzuki Swift IV 1.2 95 zł Matelli
Ceny części przygotowano w oparciu o katalog iParts.pl

Zobacz również: Jak prawidłowo przewozić dzieci w samochodzie?

Opinia eksperta iParts.pl na temat pomp cieczy chłodzącej:

Zadanie pompy wody, a właściwie pompy cieczy chłodzącej jest bardzo proste. Pompa wymusza obieg płynu w układzie chłodzącym. W większości typowych konstrukcji motoryzacyjnych z rozrządem napędzanym paskiem, pompa wody stanowi jeden z elementów składowych rozrządu. Interwał wymiany układu rozrządu wynosi w zależności od zaleceń producenta od 60 do 160 tysięcy kilometrów i rzadko się zdarza, żeby pompy w takiej konfiguracji ulegały uszkodzeniom – po prostu wymienia się je prewencyjnie wraz z paskiem, rolkami prowadzącymi i napinającymi etc. Inaczej sprawa wygląda w autach, gdzie pompa nie jest napędzana tym samym paskiem, co układ rozrządu. Takie pompy są zwykle solidniejsze, bowiem w większości wypadków obliczone są na całe życie samochodu. W bardziej nowoczesnych i zaawansowanych technicznie konstrukcjach stosuje się zasilane elektrycznie pompy wody o zmiennej wydajności (np. bardzo awaryjny element w BMW E60), które oprócz mechaniki zawierają podatny na uszkodzenia moduł elektryczny.

Najczęstsze uszkodzenia dotyczące pomp wody związane są z spadkiem wydajności (na skutek uszkodzenia podzespołów pompy) i objawiają się szybko rosnąca temperaturą płynu chłodniczego oraz przegrzewaniem silnika, nierzadko także hałasem. Pompy często trapią też wycieki związane z uszkodzeniami uszczelnień – tutaj objawy są oczywiste — ubytek płynu chłodniczego i plama płynu na miejscu parkingowym. Zupełnie oddzielną kwestię stanowią pompy sterowane elektrycznie – o uszkodzeniu sugerować będzie zwiększona temperatura cieczy chłodzącej, a także komunikat z systemu diagnostyki pokładowej.

Długa jazda z uszkodzoną pompą wody prowadzi do przegrzania silnika, a w konsekwencji jego zatarcia i zniszczenia – dlatego nagłych skoków temperatury nigdy nie wolno ignorować.

Przy wyborze pompy warto polecić renomowanych producentów, którzy dostarczają swoje produkty na pierwszy montaż do fabryk samochodów: Airtex, Aisin, Dolz, FAI, Magneti Marelli, Hepu, Pierburg, SKF, Ruville, Sasic, Valeo czy Vemo. Tylko najlepszej jakości pompy sprzedajmy też w zestawach rozrządu sygnowanych logo: Contitech, Dayco, Gates, INA lub SWAG.

Awarie i problemy z układem chłodzenia cieczą

W zeszłym tygodniu przedstawiliśmy budowę i zasadę działania typowego układu chłodzenia silnika cieczą. Dziś poznacie typowe awarie chłodzenia i…

Zobacz więcej artykułów z serii: Układ smarowania i chłodzenia

Podziel się:

Przeczytaj także:

Także w kategorii Poradniki i mechanika:

Dlaczego klimatyzacja nie chłodzi? Najczęstsze awarie i błędy serwisowe Leki zaburzające zdolność prowadzenia pojazdu [poradnik] Regeneracja wtryskiwaczy Common Rail Jaka technika jazdy na autostradzie jest najlepsza? Do czego służy zawór EGR, co się w nim psuje i czy warto go wyeliminować? Mam silnik 1.2 TDI, 1.6 TDI lub 2.0 TDI EA 189 Volkswagena - co powinienem robić? [aktualizacja] Napędy i zawieszenia crossoverów i SUV-ów – dlaczego nie nadają się do jazdy w terenie? Samochody z silnikami do jazdy na krótkich dystansach i możliwością montażu taniej instalacji LPG Systemy bezpieczeństwa i wspomagania jazdy – kiedy i jak działają oraz czy warto im zaufać? Twoje okrążenie Nürburgring w pięciu krokach - praktyczny przewodnik i poradnik Negatywne skutki eksploatacji samochodu na krótkich dystansach Co to jest sprzęgło samonastawne? Normy emisji spalin Euro i badanie NEDC – o co w tym chodzi? Jak uniknąć kosztownych awarii sprzęgła? Oto porady montażowe Typowe objawy i przyczyny niesprawności sprzęgła Przepływomierze masowe powietrza (MAF) – zasada działania i usterki Co wolno, a czego nie wolno robić w samochodzie podczas jazdy? Wewnątrzzbiornikowe, niskociśnieniowe pompy paliwa – zasada działania i przyczyny awarii Elektroniczna kontrola oleju – czy warto jej zaufać? Olej w układzie klimatyzacji - czym smarowany jest kompresor? Czy samochodowa instalacja gazowa jest bezpieczna podczas wypadku? Jak poprawnie spakować się na dłuższy wyjazd? Przegląd polskiego rynku hybryd - poradnik kupującego [cz.2] Przegląd polskiego rynku hybryd - poradnik kupującego [cz.1]

Popularne w tym tygodniu:

Czy da się kupić auto za 800 zł i nim jeździć? Sprawdzamy, ile to naprawdę kosztuje Od 16 listopada na stacjach zimowe paliwo. Co oferują najwięksi gracze? Płyn do spryskiwaczy wymieniaj na zimowy już teraz. Oto najprostsza metoda Zimowe opony do auta segmentu D. Test GTU 2017 Skąd wziąć oryginalne części do nietypowego pojazdu? To spory problem dla ubezpieczyciela